[Research Contribution] Từ điểm nghẽn kết nối đến đô thị kết nối đa trải nghiệm: Tái định vị thương hiệu Đồng Nai trong vùng động lực phía Nam

22 Tháng Tư, 2026

Từ khóa: city branding; thương hiệu đô thị; đô thị cửa ngõ; đô thị kết nối; đô thị trung chuyển; trải nghiệm kết nối; Đồng Nai.

Trong bối cảnh cạnh tranh liên đô thị ngày càng gay gắt, Đồng Nai – cửa ngõ chiến lược của vùng động lực phía Nam – đang nỗ lực tái định vị thương hiệu đô thị theo cách tiếp cận quản trị tích hợp. Không chỉ sở hữu Cảng hàng không quốc tế Long Thành, hệ thống hạ tầng giao thông liên vùng, các khu công nghiệp và tài nguyên sinh thái phong phú, Đồng Nai hiện vẫn đứng trước thách thức: các lợi thế rời rạc chưa được kết nối thành một bản sắc đô thị hấp dẫn, giữ chân cư dân, biến khách trung chuyển thành trải nghiệm đa dạng. Nghiên cứu của nhóm tác giả thuộc Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh (UEH) vận dụng Khung triển khai thương hiệu đô thị tích hợp (IICBF) để phân tích và đề xuất một chiến lược phát triển đô thị đa trải nghiệm, biến Đồng Nai từ điểm trung chuyển thành điểm đến đầy sức hút kinh tế, du lịch và văn hóa của vùng phía Nam.

Thumb Lớn Thương Hiệu Học Thuật Mới (13)

“City branding” – Từ công cụ truyền thông đến công cụ quản trị đô thị

Thương hiệu thành phố (city branding) đã dịch chuyển từ một công cụ quảng bá và marketing sang một công cụ quản trị đô thị. Thay vì chỉ “bán” thành phố cho du khách hay nhà đầu tư, city branding hiện nay hướng tới xây dựng bản sắc dài hạn, vừa phản ánh đặc trưng địa phương, vừa gắn kết các tác nhân bên trong đô thị. Điểm then chốt là phân biệt bản sắc đô thị (city identity) – các thuộc tính vốn có, mới xây dựng và các vấn đề đô thị – với hình ảnh đô thị (city image) – cách công chúng trải nghiệm và cảm nhận. Mục tiêu không chỉ là tạo ra hình ảnh đẹp, mà là làm cho hình ảnh cảm nhận tiệm cận với bản sắc đô thị, đặc biệt khi được nhúng vào quá trình giải quyết vấn đề đô thị.

Khung Integrated Implementation City Branding Framework (IICBF) cung cấp tiến trình quản trị lặp, biến bản sắc đô thị từ tài sản và vấn đề hiện hữu thành trải nghiệm và hình ảnh gắn kết. Chu trình này bao gồm: thiết lập đơn vị chuyên trách; nhận diện bối cảnh, điểm nghẽn và tài sản; xây dựng chiến lược và bản sắc; triển khai tích hợp đa lĩnh vực; và đánh giá – điều chỉnh liên tục. Nhờ đó, city branding trở thành công cụ quản trị thực tiễn, vừa điều phối liên ngành, vừa tạo vòng phản hồi liên tục, giúp đô thị phát triển một cách đồng bộ và bền vững.

Kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Đồng Nai

Nghiên cứu về các đô thị hiện đại cho thấy nhiều khái niệm như gateway city, relational city, hub port city hay logistics hub đều nhấn mạnh vai trò kết nối của đô thị trong các dòng chảy hàng hóa, con người, tri thức và vốn. Các đô thị trung gian này thường kết hợp ba yếu tố: hạ tầng kết nối đa phương thức, hệ sinh thái dịch vụ trung gian, và môi trường thể chế mở cho thương mại và đầu tư quốc tế.

Các đô thị điển hình như Dubai, Doha và Singapore đã phát triển từ lợi thế vị trí trung gian thành những nút kết nối trong mạng lưới kinh tế toàn cầu. Dubai trở thành trung tâm logistics và thương mại quốc tế nhờ cảng Jebel Ali, khu thương mại tự do JAFZA, sân bay quốc tế và hệ thống logistics tích hợp, kết hợp hạ tầng và phát triển đô thị. Doha chuyển từ trung tâm vận tải sang đô thị kết nối đa trải nghiệm, xây dựng Education City, phát triển mạng lưới sân bay và các dự án đô thị mới để tích hợp tri thức, dịch vụ và trải nghiệm. Singapore tận dụng vị trí chiến lược trên tuyến Malacca để phát triển cảng container, sân bay Changi và hệ sinh thái dịch vụ logistics, thương mại và tài chính, trở thành trung tâm điều phối chuỗi cung ứng khu vực.

Từ các mô hình này có thể rút ra một số bài học quan trọng cho Đồng Nai. Trước hết, hạ tầng cửa ngõ cần được tổ chức như một phần trải nghiệm đô thị, không chỉ phục vụ vận tải mà còn tạo ra giá trị lưu trú, tiêu dùng và dịch vụ. Thứ hai, đô thị cần chuyển chức năng trung chuyển thành điểm đến trải nghiệm, khai thác các dòng khách quá cảnh bằng các sản phẩm dịch vụ ngắn, văn hóa và du lịch địa phương. Thứ ba, các tài sản đô thị – từ rừng, hồ, làng nghề đến không gian văn hóa – nên được tổ chức thành chuỗi trải nghiệm liên hoàn thay vì phát triển rời rạc. Cuối cùng, thành công của đô thị cửa ngõ đòi hỏi cấu trúc quản trị mạnh, điều phối liên ngành giữa hạ tầng, dịch vụ và chiến lược thương hiệu, đảm bảo sự đồng bộ trong triển khai các dự án đô thị kết nối đa trải nghiệm.

Đối với Đồng Nai, vị trí trung tâm vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, sự hình thành của sân bay quốc tế Long Thành cùng mạng lưới cao tốc và cảng biển lân cận, cung cấp nền tảng để phát triển theo hướng đô thị cửa ngõ và nút trung gian, đồng thời tạo cơ hội triển khai một hệ sinh thái kết nối đa trải nghiệm, gắn kết hạ tầng, du lịch, văn hóa và dịch vụ.

Ứng dụng Khung xây dựng thương hiệu đô thị tích hợp (IICBF) tái định vị và quản trị đồng bộ thương hiệu Đồng Nai mới

Khung xây dựng thương hiệu đô thị tích hợp (IICBF) được ứng dụng để tái định vị Đồng Nai thành “Đô thị cửa ngõ – kết nối đa trải nghiệm” và quản trị thương hiệu một cách đồng bộ. Dựa trên bối cảnh phát triển, điểm nghẽn đô thị, các thế mạnh sẵn có và bài học quốc tế, khung IICBF đề xuất Đồng Nai trở thành cửa ngõ kết nối đa vùng, đồng thời là điểm đến trải nghiệm phong phú của vùng động lực phía Nam.

Bản sắc mới của Đồng Nai được định vị với bốn ý nghĩa gắn kết:

  • Cửa ngõ chiến lược: Đồng Nai là cửa ngõ hàng không, logistics và giao thương, kết nối Long Thành, các cao tốc, tuyến đường sắt tương lai, trung tâm logistics, cảng biển, cửa khẩu và TP.HCM.
  • Không gian liên vùng: Tỉnh không chỉ kết nối nội bộ mà còn đóng vai trò trung gian giữa Đông Nam Bộ, Tây Nguyên, duyên hải miền Trung và Campuchia, phản ánh năng lực kết nối vùng kinh tế rộng lớn.
  • Trạm dừng chân và trung chuyển đa trải nghiệm: Đồng Nai không chỉ là nơi đi qua mà phải là điểm dừng ngắn hay dài với giá trị thực tế, từ vài giờ đến cuối tuần.
  • Điểm đến du lịch đa dạng: Tỉnh sở hữu rừng, hồ, cộng đồng, nông nghiệp, văn hóa, tâm linh, lịch sử, công nghiệp và hàng không, tạo nền tảng cho du lịch nhiều lớp và khác biệt.

Khung IICBF triển khai theo năm bước: điều phối liên ngành bảo đảm tính nhất quán; đánh giá bối cảnh, tiềm năng và thách thức; hình thành chiến lược thương hiệu đô thị với tầm nhìn cửa ngõ kết nối đa trải nghiệm; chuyển định hướng thành các chương trình và dự án thực tế; cuối cùng thiết lập cơ chế đánh giá và phản hồi liên tục để điều chỉnh chiến lược theo thực tiễn, nâng cao chất lượng sống và sức hút của Đồng Nai.

Nền tảng triển khai tích hợp gồm sáu thành phần:

  1. Tái cấu trúc không gian: theo logic Gateway Core (xung quanh sân bay Long Thành) – hành lang – điểm nút – điểm đến trải nghiệm, tạo hệ thống không gian mạch lạc và bản sắc riêng biệt.
  2. Hệ sinh thái “dừng chân để trải nghiệm”: chuyển khách trung chuyển thành khách trải nghiệm thông qua chương trình “Free Dong Nai Transit Tour” với dịch vụ từ micro-stop, tour nửa ngày, nghỉ một đêm đến hành trình theo hành lang và nền tảng thông minh cá nhân hóa.
  3. Cụm sản phẩm du lịch đa trải nghiệm: gồm sinh thái – rừng, hồ – nước, cộng đồng – nông nghiệp, văn hóa – di sản – tâm linh, công nghiệp – logistics – đổi mới sáng tạo, cửa ngõ thư giãn và MICE, tạo hệ thống trải nghiệm mạch lạc, dễ tiếp cận.
  4. Hạ tầng giao thông như hạ tầng dịch vụ: tuyến đường, nút giao, hành lang và chặng cuối được tổ chức để phục vụ di chuyển và trải nghiệm, từ khu phức hợp dịch vụ cửa ngõ đến hệ thống shuttle, xe điện, hành lang cảnh quan.
  5. Kiến trúc quản trị đô thị: bốn tầng gồm Hội đồng Thương hiệu Tỉnh, Văn phòng Trải nghiệm, nhóm quản lý hành lang, và đối tác điểm đến địa phương, bảo đảm phối hợp xuyên ngành, triển khai đồng bộ và gắn kết cộng đồng.
  6. Hệ sinh thái truyền thông và dữ liệu: dựa trên trải nghiệm thực tế, xây dựng câu chuyện thương hiệu rõ ràng, các tiểu thương hiệu gắn kết, nền tảng thông minh cho du khách, sự kiện biểu tượng và hệ thống phản hồi thời gian thực, đảm bảo thương hiệu sống động, dễ nhận diện và bền vững.

Khung IICBF không chỉ tạo bản sắc lý thuyết mà biến thách thức hiện hữu của Đồng Nai thành động lực sáng tạo, nâng cao giá trị kinh tế – trải nghiệm – cộng đồng, đồng thời định hình Đồng Nai thành đô thị cửa ngõ có sức hút đa trải nghiệm, gắn kết lâu dài với cư dân, nhà đầu tư và đối tác vùng miền.

Có thể kết luận rằng để trở thành đô thị kết nối đa trải nghiệm, Đồng Nai mới cần chuyển từ tư duy “hạ tầng để đi qua” sang tư duy “hạ tầng để dừng lại, trải nghiệm và tạo giá trị”. Nếu làm được điều này, tỉnh không chỉ có một thương hiệu mới, mà sẽ sở hữu một mô hình phát triển mới – bền vững, khác biệt và đầy sức hút.

Tác giả: Lê Thị Hạnh An, Phạm Nguyễn Hoài, Trịnh Tú Anh – Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh

Đây là bài viết nằm trong Chuỗi bài lan tỏa nghiên cứu và kiến thức ứng dụng từ UEH với thông điệp “Research Contribution For All – Nghiên Cứu Vì Cộng Đồng”. UEH trân trọng kính mời Quý độc giả cùng đón xem bản tin UEH Research Insights tiếp theo. 

Chân Trang (1)

Tin, ảnh: Tác giả, Ban Truyền thông và Phát triển đối tác UEH

Chu kỳ giảm giá của đồng USD?

TS. Đinh Thị Thu Hồng và nhóm nghiên cứu

26 Tháng Sáu, 2021

Việt Nam cần kịch bản cho thương mại tương lai

ThS. Tô Công Nguyên Bảo

26 Tháng Sáu, 2021

Hệ thống tiền tệ tiếp theo như thế nào?

TS. Lê Đạt Chí và nhóm nghiên cứu

26 Tháng Sáu, 2021

Chuyển đổi số trong khu vực công tại Việt Nam

Khoa Quản lý nhà nước

26 Tháng Sáu, 2021

Cần đưa giao dịch công nghệ lên sàn chứng khoán

Bộ Khoa học và Công nghệ

5 Tháng Sáu, 2021

Thiết kế đô thị: tầm nhìn vững chắc cho đô thị bền vững

Viện Đô thị thông minh và Quản lý

5 Tháng Sáu, 2021

Phục hồi du lịch và nỗ lực thoát khỏi vòng xoáy ảnh hưởng bởi Covid-19

Viện Đô thị thông minh và Quản lý

5 Tháng Sáu, 2021

2021 sẽ là năm khởi đầu của chu kỳ tăng trưởng mới

PGS.TS Nguyễn Khắc Quốc Bảo

5 Tháng Sáu, 2021

Quỹ vaccine sẽ khả thi khi có người dân đóng góp

Phạm Khánh Nam, Việt Dũng

5 Tháng Sáu, 2021

Kích thích kinh tế, gia tăng vận tốc dòng tiền

Quách Doanh Nghiệp

5 Tháng Sáu, 2021

Đi tìm chiến lược hậu Covid-19 cho doanh nghiệp bảo hiểm Việt Nam

PGS TS Nguyễn Khắc Quốc Bảo, ThS Lê Văn

5 Tháng Sáu, 2021

Insurtech – Cơ hội và thách thức cho Startup Việt

Ths. Lê Thị Hồng Hoa

5 Tháng Sáu, 2021