[Research Contribution] Hành trình Đại học Đa ngành & Bền vững: Từ tích hợp đào tạo & nghiên cứu ESG đến tác động SDGs

27 Tháng Ba, 2026

Từ khóa: ESG, SDGs, tăng trưởng bền vững, giáo dục đại học, đa ngành

Chiều 23.3 tại Hà Nội, trong khuôn khổ tọa đàm “Kết nối doanh nghiệp và nhà trường hướng tới tăng trưởng bền vững” do Ủy ban Chứng khoán Nhà nước phối hợp với Viện Kế toán Công chứng Anh và xứ Wales tổ chức, PGS.TS. Bùi Quang Hùng – Phó Giám đốc phụ trách Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh (UEH) đã trình bày tham luận về hành trình phát triển đại học đa ngành và bền vững, nhấn mạnh cách tiếp cận từ tích hợp ESG trong đào tạo & nghiên cứu đến tạo tác động theo các Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs).

Thumb Lớn Thương Hiệu Học Thuật Mới 20260327 092451 0000

Từ áp lực toàn cầu đến yêu cầu tái định vị đại học trong kỷ nguyên phát triển bền vững

Phát triển bền vững đã trở thành khuôn khổ hành động toàn cầu, tái định hình cách vận hành của nền kinh tế, doanh nghiệp và giáo dục đại học. Từ Báo cáo Brundtland (1987) đến Chương trình Nghị sự 2030 với 17 SDGs của Liên Hợp Quốc, một hệ quy chiếu chung được xác lập: tăng trưởng kinh tế phải song hành với trách nhiệm môi trường và xã hội. Các cam kết khí hậu như COP26 tiếp tục gia tăng áp lực chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng xanh, phát thải thấp.

Tại Việt Nam, tiến trình này được thể chế hóa qua các chính sách như Nghị quyết 136/NQ-CP về SDGs, Luật Bảo vệ Môi trường 2020 và Chiến lược Tăng trưởng Xanh 2021–2030, tầm nhìn 2050. Những định hướng này đặt ra yêu cầu cấp thiết về nguồn nhân lực có năng lực ESG, đồng thời thúc đẩy các trường đại học chuyển từ mô hình đào tạo truyền thống sang mô hình kiến tạo giá trị và tác động xã hội.

Từ tích hợp ESG đến kiến tạo tác động SDGs: Cách tiếp cận hệ thống của đại học đa ngành

Trong tham luận, đại diện UEH nhấn mạnh cách tiếp cận mang tính hệ thống: phân định rõ vai trò ESG và SDGs, đồng thời tích hợp cả hai vào cấu trúc đào tạo – nghiên cứu.

Ở cấp vi mô, ESG được xem là công cụ thực thi, giúp doanh nghiệp nâng cao quản trị, minh bạch và năng lực cạnh tranh. Do đó, các chương trình quản trị – kinh doanh tại UEH tập trung trang bị năng lực triển khai ESG trong thực tiễn.

Ở cấp vĩ mô, SDGs đóng vai trò định hướng tác động, hướng đến giải quyết các vấn đề phát triển của nền kinh tế – xã hội. Các lĩnh vực như kinh tế, chính sách, công nghệ, thiết kế được tiếp cận theo khung SDGs nhằm đào tạo nguồn nhân lực có khả năng kiến tạo giải pháp và chính sách.

Điểm cốt lõi là sự tích hợp: ESG cung cấp công cụ thực hành, SDGs định hướng mục tiêu; doanh nghiệp tạo giải pháp, chính phủ kiến tạo thể chế, còn đại học đóng vai trò trung tâm kết nối và chuyển hóa tri thức thành tác động xã hội. Nhờ đó, UEH trở thành điểm giao thoa giữa khu vực công và tư trong tiến trình phát triển bền vững.

Lộ trình phát triển đại học bền vững: từ nền tảng đến thực thi

Chiến lược UEH được triển khai theo hai giai đoạn với trọng tâm chuyển dịch rõ ràng.

Giai đoạn 2021–2025 tập trung xây dựng nền tảng đại học đa ngành và nâng cao nhận thức bền vững. UEH điều chỉnh chương trình theo hướng “glo-cal”, thúc đẩy nghiên cứu liên ngành, hoàn thiện quản trị bền vững và từng bước hình thành khuôn viên xanh, đồng thời xây dựng cộng đồng học thuật – thực hành bền vững.

Giai đoạn 2026–2030 chuyển sang thực thi, hướng đến đại học bền vững toàn diện. Trọng tâm là học tập gắn với giải quyết vấn đề thực tiễn, nghiên cứu vì cộng đồng, hoàn thiện hệ thống quản trị, hướng tới phát thải ròng bằng “0” và xây dựng cộng đồng đồng sáng tạo.

Lộ trình này thể hiện sự chuyển dịch từ “nhận thức” sang “tác động”, từ “tích hợp” sang “thực thi”.

Esg Hình 1

Lộ trình phát triển đại học bền vững của UEH

Những chuyển dịch bước đầu: từ tích hợp ESG đến ghi nhận tác động SDGs

UEH đã ghi nhận kết quả trên nhiều phương diện. Trong đào tạo, nội dung bền vững được tích hợp vào hơn 90 học phần, cùng các học phần bắt buộc nhằm hình thành năng lực công dân toàn cầu. ESG và SDGs được lồng ghép xuyên suốt nhiều lĩnh vực, phản ánh rõ định hướng đa ngành.

Trong nghiên cứu, gần 500 đề tài với hơn 2.400 công bố quốc tế được triển khai, tập trung vào các vấn đề như đô thị bền vững, kinh tế xanh, trung hòa carbon, đồng thời bao phủ toàn bộ 17 SDGs.

Ở vận hành, mô hình “Living Lab” biến khuôn viên thành không gian thực nghiệm cho các giải pháp về năng lượng tái tạo, quản lý rác thải và giảm phát thải, vừa phục vụ môi trường vừa là học liệu thực tiễn.

Hệ sinh thái kết nối cũng được mở rộng với mạng lưới đối tác, chương trình học bổng, khởi nghiệp và việc làm, giúp gắn kết chặt chẽ đào tạo – nghiên cứu với nhu cầu xã hội.

Tuy nhiên, thách thức vẫn tồn tại như thiếu hụt case study phù hợp bối cảnh Việt Nam, hạn chế về chuyên gia ESG – SDGs và độ phức tạp trong đồng bộ hóa toàn hệ thống. Dù vậy, UEH có lợi thế từ định hướng chiến lược rõ ràng, cam kết lãnh đạo và mạng lưới đối tác mạnh, tạo nền tảng để triển khai nhất quán các sáng kiến bền vững.

Esg Hình 2 Esg Hình 3 Esg Hình 4 Esg Hình 5 Esg Hình 6

Các kết quả UEH đạt được trong các mảng Đào tạo, Nghiên cứu, Quản trị, Vận hành, Cộng đồng

Từ thực tiễn triển khai đến bài học chính sách: Gợi mở cho hệ sinh thái giáo dục đại học

Từ thực tiễn triển khai, UEH đúc kết một số bài học cốt lõi, có thể xem như một “công thức” để tích hợp hiệu quả ESG và SDGs trong giáo dục đại học. Trước hết là vai trò của chiến lược rõ ràng, trong đó cần phân định cụ thể mục tiêu và phạm vi áp dụng của từng khung ESG và SDGs. Thứ hai là việc cụ thể hóa các mục tiêu thành hành động và chỉ số đo lường, thay vì dừng lại ở định hướng. Thứ ba là phát triển đội ngũ, xem mỗi giảng viên và viên chức là một tác nhân lan tỏa bền vững. Thứ tư là xây dựng cơ chế đồng sáng tạo giữa nhà trường, doanh nghiệp và chính phủ, nhằm đưa thực tiễn vào quá trình đào tạo. Cuối cùng là lấy cộng đồng làm thước đo cho hiệu quả, đảm bảo các hoạt động giáo dục tạo ra tác động thực chất.

Trên nền tảng này, UEH đề xuất mô hình “UniverCity Innovation Hub” như một hướng phát triển cho đại học thế hệ tiếp theo. Mô hình này định vị đại học không chỉ là nơi đào tạo mà còn là hạt nhân của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, kết nối đa bên giữa nhà trường, doanh nghiệp, chính phủ và cộng đồng. Thông qua đó, tri thức ESG được chuyển hóa thành các giải pháp SDGs có khả năng lan tỏa, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững ở quy mô đô thị và khu vực.

Esg Hình 7

Mô hình “UniverCity Innovation Hub”

Hành trình từ tích hợp ESG đến tạo tác động SDGs của UEH cho thấy một cách tiếp cận mang tính hệ thống và tiên phong. Trong bối cảnh giáo dục đại học đang đứng trước yêu cầu tái định nghĩa vai trò, mô hình này mở ra một hướng đi mới: đại học không chỉ là nơi truyền đạt tri thức, mà còn là trung tâm kiến tạo giải pháp và dẫn dắt phát triển bền vững.

Tác giả: PGS.TS. Bùi Quang Hùng – Phó Giám đốc phụ trách Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh (UEH)

Đây là bài viết nằm trong Chuỗi bài lan tỏa nghiên cứu và kiến thức ứng dụng từ UEH với thông điệp “Research Contribution For All – Nghiên Cứu Vì Cộng Đồng”. UEH trân trọng kính mời Quý độc giả cùng đón xem bản tin UEH Research Insights tiếp theo.

Chân Trang (1)

Tin, ảnh: Tác giả, Ban Truyền thông và Phát triển đối tác UEH

Giọng đọc: Thanh Kiều

Chu kỳ giảm giá của đồng USD?

TS. Đinh Thị Thu Hồng và nhóm nghiên cứu

26 Tháng Sáu, 2021

Việt Nam cần kịch bản cho thương mại tương lai

ThS. Tô Công Nguyên Bảo

26 Tháng Sáu, 2021

Hệ thống tiền tệ tiếp theo như thế nào?

TS. Lê Đạt Chí và nhóm nghiên cứu

26 Tháng Sáu, 2021

Chuyển đổi số trong khu vực công tại Việt Nam

Khoa Quản lý nhà nước

26 Tháng Sáu, 2021

Cần đưa giao dịch công nghệ lên sàn chứng khoán

Bộ Khoa học và Công nghệ

5 Tháng Sáu, 2021

Thiết kế đô thị: tầm nhìn vững chắc cho đô thị bền vững

Viện Đô thị thông minh và Quản lý

5 Tháng Sáu, 2021

Phục hồi du lịch và nỗ lực thoát khỏi vòng xoáy ảnh hưởng bởi Covid-19

Viện Đô thị thông minh và Quản lý

5 Tháng Sáu, 2021

2021 sẽ là năm khởi đầu của chu kỳ tăng trưởng mới

PGS.TS Nguyễn Khắc Quốc Bảo

5 Tháng Sáu, 2021

Quỹ vaccine sẽ khả thi khi có người dân đóng góp

Phạm Khánh Nam, Việt Dũng

5 Tháng Sáu, 2021

Kích thích kinh tế, gia tăng vận tốc dòng tiền

Quách Doanh Nghiệp

5 Tháng Sáu, 2021

Đi tìm chiến lược hậu Covid-19 cho doanh nghiệp bảo hiểm Việt Nam

PGS TS Nguyễn Khắc Quốc Bảo, ThS Lê Văn

5 Tháng Sáu, 2021

Insurtech – Cơ hội và thách thức cho Startup Việt

Ths. Lê Thị Hồng Hoa

5 Tháng Sáu, 2021