Năm 2024, Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh (UEH) ghi nhận tỷ lệ rác thải được tái chế đạt 67,54%, tăng vượt bậc so với mức chỉ hơn 3,5% của năm 2023. Đây là kết quả nổi bật trong hành trình xây dựng UEH Green Campus – Đại học không rác thải, phản ánh nỗ lực toàn diện của UEH trong việc phân loại rác tại nguồn, tái chế vật liệu, và giảm thiểu chôn lấp trên toàn hệ thống. Thông qua việc hợp tác với các đơn vị tái chế được cấp phép như Công ty Môi trường Á Châu và Ve chai Chú Hỏa, cùng các hoạt động giáo dục, truyền thông xanh và thay đổi hành vi tiêu dùng trong cộng đồng sinh viên, UEH đã hình thành mô hình quản lý rác tuần hoàn, minh bạch và bền vững. Thành quả này không chỉ khẳng định vai trò tiên phong của UEH trong lĩnh vực giáo dục xanh tại Việt Nam, mà còn đóng góp thiết thực vào mục tiêu SDG 12 – Responsible Consumption and Production của Liên Hợp Quốc.
Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh (UEH) ban hành Quy định về quản lý, phân loại và xử lý rác thải trong khuôn viên các cơ sở UEH (theo Điều 9, Chương III – Quy định đối với các bên liên quan), giao Phòng Cơ sở vật chất (Nay là Ban Quản trị hạ tầng) và Phân hiệu Vĩnh Long chịu trách nhiệm tổ chức thu gom, phân loại và bàn giao rác cho các đơn vị xử lý được cấp phép. Chính sách này tạo nền tảng để UEH theo dõi, đo lường và tăng tỷ lệ tái chế rác thải hàng năm, đảm bảo quá trình theo dõi, đo lường lượng rác phát sinh – tái chế – chôn lấp diễn ra minh bạch, liên tục, hướng đến mục tiêu “Zero Waste Campus” trong khuôn khổ Dự án UEH Green Campus.
Trên nền tảng chính sách, Không chỉ dừng lại ở việc theo dõi và quản lý lượng chất thải phát sinh, UEH còn chú trọng tái chế và tái sử dụng chất thải như một phần quan trọng trong chiến lược phát triển bền vững. Cụ thể:
+ Triển khai phân loại rác tại nguồn trên toàn bộ hệ thống cơ sở.
+ Hợp tác với Công ty Môi trường Á Châu (đơn vị được cấp phép xử lý rác thải nguy hại) và Ve chai Chú Hỏa (đối tác thu hồi phế liệu tái chế).
+ Áp dụng mô hình 3R – Reduce, Reuse, Recycle, đồng thời tổ chức chiến dịch “Hướng dẫn phân loại rác cùng các Đoàn – Hội”, khuyến khích sử dụng vật dụng cá nhân thay cho đồ nhựa dùng một lần.
Nhờ các biện pháp này, lượng chất thải được tái chế tại UEH đã có sự thay đổi tích cực qua từng năm. Bảng dưới đây thể hiện khối lượng rác thải được tái chế trong giai đoạn 2023 – 2024:
Bảng so sánh lượng rác thải được tái chế và chôn lấp của năm 2023 và 2024
| Tiêu chí | 2023 | 2024 |
| Lượng chất thải được tạo ra (tấn/năm) | 255 | 210 |
| Lượng chất thải được tái chế (tấn/năm) | 9 | 51 |
| Lượng chất thải được đưa đến bãi chôn lấp (tấn/năm) | 247 | 159 |
*Hệ thống theo dõi rác thải toàn trường do Ban Quản trị hạ tầng phối hợp cùng Dự án UEH Green Campus đảm nhiệm. Dữ liệu được thu thập hàng năm, tổng hợp và báo cáo định kỳ vào cuối năm học, làm cơ sở cho việc điều chỉnh kế hoạch giảm rác và nâng cao tỷ lệ tái chế.
Qua số liệu thống kê, có thể nhận thấy tổng lượng rác thải phát sinh tại UEH năm 2024 tăng so với năm 2023, chủ yếu do quá trình mở rộng cơ sở vật chất và tăng chỉ tiêu tuyển sinh. Năm 2024, UEH tuyển 7.900 chỉ tiêu, tăng 100 chỉ tiêu so với năm trước, chủ yếu đến từ hai chương trình đào tạo mới. Trung bình, mỗi sinh viên phát sinh khoảng 36,5 kg rác mỗi năm.
Tuy tổng lượng rác tăng, nhưng tỷ lệ rác thải được tái chế đã có bước tiến đáng kể. Nếu như năm 2023, lượng rác tái chế chỉ đạt hơn 9 tấn/năm, thì đến năm 2024 con số này đã tăng lên hơn 195 tấn, chiếm 67,54% tổng lượng rác phát sinh. Đây là minh chứng rõ rệt cho những nỗ lực của UEH trong việc nâng cao hiệu quả quản lý, phân loại và tái chế rác thải, hướng tới một môi trường học đường xanh và bền vững hơn.
Sự thay đổi tích cực này đến từ hàng loạt biện pháp tuyên truyền và thực hành phân loại rác tại nguồn được triển khai rộng khắp, đặc biệt là việc khuyến khích sinh viên, giảng viên và cán bộ UEH sử dụng vật dụng cá nhân thay cho đồ nhựa dùng một lần. Các chiến dịch truyền thông xanh, chương trình “Hướng dẫn phân loại rác cùng các Đoàn hội”, cùng nhiều sự kiện học thuật – truyền cảm hứng về lối sống bền vững đã giúp nâng cao ý thức cộng đồng và chuyển đổi hành vi rõ rệt trong nội bộ trường.
Hướng dẫn phân loại rác cùng các Đoàn hội
Bên cạnh đó, năm 2024 đánh dấu bước ngoặt quan trọng khi UEH chính thức hợp tác với Công ty Môi trường Á Châu, một doanh nghiệp được cấp phép hành nghề xử lý rác thải nguy hại, có quy trình thu gom và xử lý minh bạch, đạt chuẩn an toàn môi trường. Nhờ đó, toàn bộ rác thải độc hại như pin, thiết bị điện tử hỏng được thu gom và chuyển giao cho đơn vị chuyên trách để xử lý đúng quy trình, giảm thiểu hoàn toàn việc chôn lấp rác nguy hại. Trong khi đó, các loại rác tái chế thông thường tiếp tục được thu gom bởi Ve chai Chú Hỏa và các đối tác thu hồi phế liệu khác, giúp tối ưu hóa việc tái sử dụng nguồn tài nguyên.
Nhờ hệ thống này, lượng rác thải phải chôn lấp của UEH trong năm 2024 cũng giảm đáng kể so với năm 2023, phản ánh hiệu quả thực tế của mô hình phân loại và tái chế toàn diện, góp phần trực tiếp vào SDG 12.3 và Chiến lược UEH Green Campus 2025.
Bảng tổng hợp các phương án xử lý rác sau phân loại
Mô hình quy trình thu hồi – vận chuyển – xử lý pin cũ của Công ty Môi trường Á Châu
Nhìn chung, những con số tích cực trong năm 2024 là minh chứng cho hiệu quả của chiến lược quản lý và tái chế rác thải mà UEH đang thực hiện – không chỉ kiểm soát được lượng rác phát sinh, mà còn chuyển hóa chúng thành nguồn tài nguyên tái chế, góp phần xây dựng một mô hình Đại học xanh, tuần hoàn và bền vững.
Bảng tổng hợp các phương án xử lý rác sau phân loại
| STT | Loại rác thải | Mô tả | Cách thức phân loại | Đối tác kết nối | Phương thức xử lý | Sản phẩm tái chế | Ghi chú |
| Mô hình 7 | |||||||
| 1 | Chất lỏng | Chất lỏng hữu cơ không cặn như cà phê, nước ngọt, nước trái, nước tương,… | Chất lỏng cần gạn lọc cặn, bã trước khi bỏ vào thùng. | Không biết | Không biết | Không có | Lon nhôm
(Không chứa dung dịch) |
| 2 | Thực phẩm thừa | Thực phẩm chưa qua chế biến hoặc đã qua chế biến, chất lỏng hữu cơ có cặn, rác sân vườn. | Đổ hết nước, chất lỏng trong thực phẩm thừa trước khi bỏ vào thùng. | Môi trường Á Châu | Thức ăn tại các trang trại chăn nuôi | Không có | |
| 3 | Kim loại | Hộp thực phẩm, lon nước giải khát bằng kim loại, đinh ốc và các phế phẩm kim loại khác. | Đổ hết bước, chất lỏng còn sót lại và ép lon/hộp trước khi bỏ vào thùng;
Đinh, ốc gói trong túi giấy trước khi trước khi bỏ vào thùng. |
Ve Chai Chú Hoả | Gửi đối tác thu gom để tái chế (Công ty TNHH thương mại dịch vụ môi trường Nguyệt Minh 2) | Không biết | Lon nhôm
(Không chứa dung dịch) |
| 4 | Nhựa tái chế | Chai, lọ, hộp nhựa, ống hút nhựa, muỗng nhựa, các phế phẩm nhựa khác. | Đổ hết nước, chất lỏng còn sót lại và ép dẹp chai/ly nhựa rỗng trước khi bỏ vào thùng. | Ve Chai Chú Hoả | Gửi đối tác thu gom để tái chế
(Công ty cổ phần nhựa tái chế Duy Tân và Công ty TNHH Mình là PLASTIC People) |
– Vớ tái chế từ chai nhựa (thương hiệu Resocks)
– Đế lót ly hoặc túi to đi chợ |
Nhựa
(Không chứa dung dịch) |
| 5 | Giấy | Giấy vở, giấy in, báo, sách, bìa carton, túi giấy, ly giấy, và các phế phẩm giấy khác. | Giữ khô ráo và gấp gọn trước khi bỏ vào thùng. | Ve Chai Chú Hoả | Gửi đối tác thu gom để tái chế (Công ty TNHH Sản xuất thương mại giấy Trọng Đạt) | Không biết | Giấy
(Không ẩm ướt) |
| 6 | Hộp sữa | Hộp sữa giấy (không kèm ống hút). | Đổ sạch sữa còn thừa trong hộp và ép dẹp trước khi bỏ vào thùng. | Ve Chai Chú Hoả | Gửi đối tác thu gom để tái chế | Không có | Đã được làm sạch |
| 7 | Rác thải còn lại | Rác thải không thuộc các nhóm trên (trừ rác thải là thiết bị điện tử, pin đưa về Phòng kỹ thuật tại từng cơ sở). | Giữ khô ráo; đổ sạch nước, chất lỏng trước khi bỏ vào thùng. | Môi trường Á Châu | Đồng xử lý trong lò nung xi măng | Không có | |
| 7.1 | Rác giấy vệ sinh | Rác giấy vệ sinh từ nhà vệ sinh (khăn giấy) | Để riêng, không được lẫn chung với các loại giấy khác | Môi trường Á Châu | Chôn lấp | ||
| 8 | Rác thải nguy hại | Pin cũ, các thiết bị điện tử | pin đưa về Phòng kỹ thuật tại từng cơ sở | Môi trường Á Châu | Chuyển giao đến các đối tác có công nghệ xử lý hàng đầu trong ngành. | ||
| 9 | Rác thải cồng kềnh | Thủy tinh: chai thủy tinh nguyên vẹn (không chứa chất lỏng bên trong);mảnh thủy tinh vỡ , kính bể | Được bọc gói lại kỹ càng và để riêng | Môi trường Á Châu | Tái chế | Thuỷ tinh mới | |
Thông tin thêm:
UEH tăng chỉ tiêu thêm 100 sinh viên cho 2 ngành mới vào năm 2024
